Er zijn veel mensen met een player op hun blog of website, waarop een door de blogger zelf gekozen radiostation kan worden afgespeeld. Het leek er lang op dat Buma voor een dergelijk gebruik géén geld zou gaan vragen. Maar dat is inmiddels achterhaald.

Doelsites

Buma heeft op 30 juli 2009 – niet voor niets midden in de vakantieperiode? – de tarieven voor deze zogenaamde ‘webcasts’ bekend gemaakt. Buma maakt een onderscheid tussen ‘bronsites’ en ‘doelsites’. De website van de eerste aanbieder van een stream met muziek wordt de ‘bronsite’ genoemd. Meestal is dat de maker van de originele webcast. Radioportals zoals kabelradio.nl, waar de oorspronkelijke webcasts opnieuw ter beschikking worden gesteld, worden door Buma een ‘doelsite’ genoemd. Een blog met een ‘embedded speler’ is dat dus ook.

Basis en minimumtarief

Het basistarief voor het embedden en plaatsen van webcasts op doelsites is 10% van de netto gegenereerde inkomsten van de website. De regeling lijkt aldus uitsluitend van toepassing te zijn op ‘commerciële websites’oftewel websites waar daadwerkelijk inkomsten worden gegenereerd, bijv. door middel van de verkoop van advertenties. Maar niets is minder waar, want er geldt ook een minimumtarief, dus ongeacht of er inkomsten worden gerealiseerd door de website. De hoogte van het minimumtarief wordt bepaald door het aantal webcasts. Het minimumtarief varieert van € 585,- per jaar voor 2 tot 25 webcasts en groeit dan via een staffel naar € 3.052,- voor 401-550 webcasts. Bij meer dan 550 webcasts op een doelsite is het tarief opvraagbaar. Na even te hebben gerekend, blijkt het tarief per link die verwijst naar een stream, te dalen naarmate er grotere hoeveelheden links naar streams beschikbaar zijn gesteld op de doelsite. Gaat het bijv. om maximaal 25 streams, dan wordt per stream aan Buma een bedrag van € 23,40 voldaan. In het geval van 550 streams op een website bedraagt het tarief

€ 5,54 per link naar een stream. Ook particulieren met één webcaststation dat is ge-embed of geplaatst op de eigen website en streams met muziek bevat, moeten voortaan betalen als het aan Buma ligt. Voor hen is het tarief € 312 per jaar. De regeling gaat met terugwerkende kracht in per 1 januari 2009.

Kabelradio en Fabchannel

Kabelradio.nl heeft haar website inmiddels aangepast. Kabelradio zegt over 1200 links naar radiostations te beschikken. Worden die afgespeeld in een embedded player, zoals voorheen werd gedaan op de website, dan zou Kabelradio volgens de nieuwe regeling dus een tarief moeten opvragen bij Buma, dat al snel 1200 x € 4 = € 4800 per jaar zal bedragen. Kabelradio ziet dat niet zitten en heeft daardoor haar eigen website zodanig aangepast, dat de links niet langer in een embedded speler op de eigen website worden afgespeeld, maar direct doorverwijzen naar de bronsite. Of dat binnen de regeling van Buma inderdaad afdoende is zal echter nog moeten blijken. De populaire website Fabchannel, met zelf gemaakte live-opnamen van popconcerten, stopte er vorig jaar al mee, toen bleek dat de auteursrechtelijke kosten te hoog zouden gaan worden gelet op de inkomsten van de website.

Betalen?

Wat nu? Moet er per definitie worden betaald aan Buma? Dat is nog maar de vraag. Buma verstaat onder het begrip webcast het volgende:  ‘streams, die door de luisteraar/kijker niet voor latere beluistering vastgelegd kunnen worden en waarbij de inhoud van de streams niet door de luisteraar/kijker kan worden bepaald noch kan worden beïnvloed. Pandora radio en last fm vallen hierdoor af, zo lijkt het. Maar daar heeft Buma weer andere tarieven voor.

Nieuwe openbaarmaking?

Juristen zijn het tot heden niet eens als het gaat om de vraag of het aanbieden van een verzameling links naar radiostations nu wel of niet een andere openbaarmaking is waarvoor (opnieuw?) een auteursrechtelijke vergoeding is verschuldigd aan de rechthebbenden. Deze vraag is door de rechter nog niet beantwoord. Wel zijn er diverse uitspraken van de rechter geweest, waaruit blijkt wanneer er nu wel of niet sprake is van een nieuwe openbaarmaking.

Al in 1958 besliste de Hoge Raad dat het gelijktijdig en ongewijzigd doorgeven van radioprogramma’s via de kabel een nieuwe vorm van openbaarmaking was, waarvoor de auteursrechthebbenden moesten worden betaald. In de jaren zeventig volgden nog veel meer van deze Kabelarresten. Geoordeeld werd dat het niet ter zake doet of het publiek de doorgegeven programma’s wellicht ook zelf uit de ether kon plukken, met een antenne. Waar het de Hoge Raad om ging, was met name het feit dat de bedrijven die de kabeluitzendingen verzorgden (de kabelaars) nu eenmaal andere ‘organismen’ waren dan degene die de oorspronkelijke uitzendingen verzorgden (omroep, Nos, PTT en Nozema).

Inmiddels is niet zozeer de Hoge Raad maar Europa van belang geworden. Het Hof van Justitie van de EG besloot op 7 december 2006, in een zaak waarbij het ging om de vraag of het kunnen ontvangen door hotelgasten van televisiesignalen in hun kamer een openbaarmaking oplevert van de hotelhouder, als volgt. De mededeling van een werk door middel van televisietoestellen die in de kamers van een hotel zijn geïnstalleerd, is een mededeling die door een andere organisatie van wederdoorgifte dan de oorspronkelijke organisatie wordt gedaan en geschiedt ten behoeve van een ander publiek dan het door de oorspronkelijke mededeling van het werk beoogde publiek. Publiek en organisatie zijn dus de belangrijkste graadmeters, zo lijkt. Maar beslist het Europese Hof daarover of de nationale rechter? In ieder geval lijkt het begrip ‘publiek’ een nationaal in plaats van europeesrechtelijk geharmoniseerd begrip te zijn. Maar of dat ook geldt voor ‘mededeling’ en ‘organisme’is niet duidelijk.

Er zijn in Nederland juristen die van mening zijn dat een embedded link een separate openbaarmaking is, mede doordat middels degene die de link heeft geplaatst, een nieuw publiek wordt bereikt terwijl tevens sprake is van een ‘ander organisme’. Maar er zijn ook juristen die dat volkomen onzin vinden en aangeven dat de bestaande praktijk met betrekking tot het embedden op deze wijze door Buma niet zo maar geïllegaliseerd mag worden.

Kortom: hierover zal de komende jaren nog veel worden gesproken en geprocedeerd.